Định nghĩa

1. Động từ:
   • Đi làm công, làm người hầu hạ trong nhà người khác: "Ở đợ" là hành động đến sống và làm việc (thường là các công việc phục vụ, hầu hạ) trong gia đình người khác, thường để đổi lấy chỗ ở, ăn uống và một khoản thù lao. Từ này thường dùng trong bối cảnh xã hội cũ.

Ví dụ sử dụng

• Động từ:
  • Vì nhà nghèo, cô ấy phải đi ở đợ cho một gia đình giàu có trong làng. (Vì nhà nghèo, cô ấy phải đi làm người hầu cho một gia đình giàu có trong làng.)
  • Trong tiểu thuyết xưa, nhân vật chính thường có số phận long đong, phải đi ở đợ từ nhỏ. (Trong tiểu thuyết xưa, nhân vật chính thường có số phận long đong, phải đi làm đầy tớ từ nhỏ.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "Ở đợ đầy tớ": cụm từ nhấn mạnh thân phận làm người hầu, kẻ ở.

  • Cuộc đời bà cụ gắn liền với những năm tháng ở đợ đầy tớ đầy vất vả. (Cuộc đời bà cụ gắn liền với những năm tháng làm người hầu đầy tớ đầy vất vả.)

• "Thân phận ở đợ": dùng để chỉ thân phận, địa vị thấp kém của người đi làm thuê, làm mướn trong nhà.

  • Câu chuyện kể về thân phận ở đợ của người phụ nữ trong xã hội phong kiến. (Câu chuyện kể về thân phận làm người hầu của người phụ nữ trong xã hội phong kiến.)

Biến thể và từ gần giống

• Ở mướn (động từ): đi làm thuê, làm mướn (có thể chỉ việc làm trong nhà hoặc ngoài đồng).
• Làm đầy tớ (động từ): làm người hầu hạ, phục vụ.
• Làm người ở (động từ): đi làm công, ở trong nhà người khác để làm việc.

Từ đồng nghĩa

• Hầu hạ: phục vụ, chăm sóc người khác.
• Phục dịch: làm các công việc phục vụ, hầu hạ.

Lưu ý về ngữ nghĩa và sắc thái

• Sắc thái: Từ "ở đợ" mang sắc thái cổ, thường được dùng trong văn chương hoặc khi nói về xã hội Việt Nam thời phong kiến, nửa đầu thế kỷ 20. Ngày nay, cách nói hiện đại hơn là "làm người giúp việc" hoặc "làm osin".
• Phạm vi sử dụng: Từ này chủ yếu dùng để chỉ việc làm công trong gia đình, khác với các từ chỉ việc làm thuê nói chung (như "làm thuê", "làm mướn").

1. Đi làm công hầu hạ nhà nào.